Home Φορμαέλα Παρνασσού Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού

399
4
πρωτοσέλιδο - τυρί Φορμαέλα Παρνασσού με... λίγα λόγια

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Τί τυρί είναι το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού? Ποιά είναι τα χαρακτηριστικά του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού? Με ποιό τρόπο παρασκευάζεται αυτό το τυρί?

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Γενική περιγραφή το τυριού Φορμαέλα Παρνασσού

Το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού είναι ημίσκληρο υποκίτρινο τυρί, με ευχάριστη γεύση και άρωμα.

Το τυρί, αυτό, παράγεται παραδοσιακά και αποκλειστικά από γάλα γίδινο, ή από γάλα πρόβειο ή από αιγοπρόβειο γάλα.

Η δομή του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού είναι συνεκτική.

Το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού έχει μέγιστη υγρασία 50% κατά βάρος, και ελάχιστη λιποπεριεκτικότητα επί ξηρού 40% κατά βάρος, και αποτελεί ένα Π.Ο.Π. τυρί.

Δείτε: Φορμαέλα Παρνασσού – ΦΕΚ

Γεωγραφική περιοχή του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Σε μικρά παραδοσιακά τυροκομεία, ο καθαρισμός, του γάλακτος,  γίνεται με την χρήση τυρόπανων.

Το γάλα, το οποίο χρησιμοποιείται για την παρασκευή, αυτού, του τυριού, θα πρέπει να προέρχεται από την περιοχή Αράχωβα Παρνασσού του Ν. Βοιωτίας.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Ποιός είναι ο παραδοσιακός τρόπος παραγωγής του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού

Αρχικά γίνεται έλεγχος της οξύτητας μέσω μέτρησης της τιμής pH, έλεγχος για μαστίτιδα, καθώς και έλεγχος για την παρουσία αντιβιοτικών ουσιών.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Φρεσκοαμελγμένο πρόβειο νωπό γάλα. Το γάλα αυτό έχει τιμή pH ίση με 6.75. Η τιμή pH του γάλακτος θα επηρεάσει τον χρόνο πήξης καθώς και τα χαρακτηριστικά του παραγομένου τυριού.

Θα ακολουθήσει ζύγιση και καθαρισμός του γάλακτος.

Σε μεγαλύτερες μεταποιητικές μονάδες μπορεί να γίνουν μετρήσεις για τον υπολογισμό της περιεκτικότητας σε πρωτεΐνη και λίπος, και να γίνει τυποποίηση του γάλακτος.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Παστερίωση του γάλακτος
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Παραδοσιακά, το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού παρασκευαζόταν από νωπό γάλα. Ακολούθως, στις ζυμώσεις εμπλέκονται και οι μικροοργανισμοί του γάλακτος.

Στο παρελθόν το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού παρασκευαζόταν από νωπό γάλα.

Σήμερα, όμως, όλα τα τυροκομεία παστεριώνουν το γάλα.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Παρασκευαστική διαδικασία
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Η παστερίωση του γάλακτος σε παραδοσιακά τυροκομεία γίνεται στους 63℃ × 30 λεπτά). Σε αντίθεση, σε μεγαλύτερες μεταποιητικές μονάδες η παστερίωση λαμβάνει χώρα στους 72℃ × 15 δευτερόλεπτα.
Οδηγίες για την παρασκευή του του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού – Παστερίωση του γάλακτος

Η παστερίωση του γάλακτος σε παραδοσιακά τυροκομεία γίνεται στους 63℃ × 30 λεπτά [σύστημα ανοικτού τύπου (σταθερού όγκου)].

Σε μεγαλύτερες μεταποιητικές μονάδες η παστερίωση λαμβάνει χώρα στους 72℃ × 15 δευτερόλεπτα (σύστημα κλειστού τύπου.

Στο παρελθόν, ο παραδοσιακός τρόπος παρασκευής, του τυριού του Φορμαέλα Παρνασσού, ως καλλιέργειες εκκίνησης (starter cultures) χρησιμοποιούσε γιαουρτομαγιά. Οι παρασκευαστές προσέθεταν 1 με 1.5% γιαουρτομαγιά στο παστεριωμένο γάλα και λιγότερο από 0.5% στο νωπό γάλα ή . Σήμερα, όλοι οι παρασκευαστές χρησιμοποιούν καλλιέργειες εκκίνησης με την μορφή DVS.

Μετά την παστερίωση ακολουθεί η ψύξη του γάλακτος.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Προσθήκη καλλιέργειας εκκίνησης (starter cultures)

Όταν το γάλα ψυχθεί σε θερμοκρασία περίπου 40 με 42℃, εμείς προσθέτουμε την καλλιέργεια εκκίνησης (starter cultures).

Λυοφιλιωμένες Γαλακτοκομικές Καλλιέργειες εκκίνησης (starter cultures) υψηλής συμπύκνωσης (highly concentrated) με την μορφή DVS. Αυτές, οι καλλιέργειες περιέχουν μόνον λίγα Είδη μικροοργανισμών. Αυτοί οι μικροοργανισμοί δε, ζυμώνουν το γάλα με συγκεκριμένο τρόπο ώστε να παραχθούν συγκεκριμένα προϊόντα μεταβολισμού και έτσι να επιτευχθεί κυρίως ένα σταθερό προϊόν. Όμως, με αυτόν τον τρόπο τα γαλακτοκομικά προϊόντα δεν αποκτούν ένα πολυσύνθετο flavor.

Δείτε: Ποιές είναι οι καλλιέργειες εκκίνησης στα γαλακτοκομικά προϊόντα?

Συνταγή για το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Προσθήκη χλωριούχου ασβεστίου (CaCl2)

Μετά την προσθήκη της καλλιέργειας, μπορούμε να προσθέσουμε χλωριούχο ασβέστιο στο γάλα τυροκόμησης.

 Θα προσθέσω ή όχι χλωριούχο ασβέστιο στο γάλα τυροκόμησης? Η προσθήκη χλωριούχου ασβεστίου θα εξαρτηθεί από το είδος του γάλακτος. 

Στην περίπτωση του πρόβειου γάλακτος, η προσθήκη χλωριούχου ασβεστίου δεν είναι απαραίτητη.

Αντίθετα, στο αιγινό γάλα μπορεί να γίνει προσθήκη χλωριούχου ασβεστίου.

Οδηγίες για την παρασκευή του του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού – Πήξη του γάλακτος
Η προσθήκη της πυτιάς θα γίνει περίπου 15 λεπτά μετά την προσθήκη της καλλιέργειας.

Όταν η θερμοκρασία του γάλακτος ελαττωθεί περίπου στους 38℃, εμείς προσθέτουμε την πυτιά, με την πήξη του γάλακτος να γίνεται στους 36℃ με 37℃.

Η ποσότητα της προστιθέμενης πυτιάς θα είναι τόση ώστε να προκαλέσει την πήξη του γάλακτος σε περίπου 40 λεπτά.

Συνταγή για το τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Διαίρεση του πήγματος
Αφήνουμε το διαιρεμένο τυρόπηγμα σε ηρεμία για 10 λεπτά ώστε να κόψει τυρόγαλα. Προδευτικά, το τυρόπηγμα θα καταβυθιστεί και ο ορός θα εμφανισθεί στην επιφάνεια.

Μετά την ολοκλήρωση της πήξης θα ακολουθήσει διαίρεση του πήγματος.

Διαιρούμε το πήγμα μέχρι να δημιουργηθούν τεμαχίδια στο μέγεθος του φουντουκιού.

Στην συνέχεια αφήνουμε το διαιρεμένο τυρόπηγμα σε ηρεμία να αποβάλλει τον ορό.

Η αναθέρμανση (curd scalding) αποτελεί ένα στάδιο της παρασκευαστικής διεργασίας όταν εμείς πρόκειται να φτιάξουμε ημίσκληρα σκληρά και πολύ σκληρά τυριά. Κατά το στάδιο της αναθέρμανσης τα τεμαχίδια του τυροπήγματος υφίστανται περαιτέρω συναίρεση. Ως αποτέλεσμα, η υγρασία των τεμαχίδιων ελαττώνεται. Η θερμοκρασία του ψησίματος είναι περίπου 40 με 41℃ όταν έχουμε πρόβειο γάλα, και 42 με 43℃ όταν έχουμε γίδινο γάλα.
Οδηγίες για την παρασκευή του του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού – Αναθέρμανση του τυροπήγματος

Στην συνέχεια, υποβάλουμε το διαιρεμένο τυρόπηγμα σε αναθέρμανση (curd scalding).

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Όταν ολοκληρωθεί η αναθέρμανση, εμείς αφαιρούμε από το καζάνι ένα μέρος από το τυρόγαλα.

Η αναθέρμανση περιλαμβάνει τρία στάδια: Στάδιο Πρό, Στάδιο Κατά, και Στάδιο Μετά.

Η διάρκεια και των τριών σταδίων θα πρέπει να είναι περίπου 15 με 20 λεπτά.

Αυτό το τυρόγαλα το μεταφέρουμε σε ένα άλλο μικρότερο καζάνι. 

Δείτε : Η τέχνη της τυροκομίας – Ποιά είναι τα στάδια Πρό-Κατά-Μετά κατά την τυροκόμηση?

Μετά την ολοκλήρωση της αναθέρμανσης, αφαιρούμε ένα τμήμα του τυρογάλακτος, με το διαιρεμένο τυρόπηγμα να καθιζάνει στον πυθμένα του καζανιού.

Θα χρησιμοποιήσουμε καλούπια τυροκομίας συγκεκριμένων διαστάσεων.
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Μεταφορά του τυροπήγματος σε καλούπια

Στην συνέχεια, το διαιρεμένο και ΄΄ψημένο΄΄ τυρόπηγμα μεταφέρεται σε ειδικά καλούπια (μήτρες ή κοφινάκια).

Μεταφέρουμε το τυρόπηγμα από το καζάνι στο εσωτερικό των καλουπιών. Εφαρμόζουμε μικρή πίεση και φροντίζουμε έτσι ώστε η ποσότητα να υπερκαλύπτει τα χείλη των δοχείων.

Το τυρόπηγμα τοποθετείται στο εσωτερικό των καλουπιών με την εφαρμογή μικρής πίεσης ώστε να μην δημιουργηθούν κενοί χώροι.

Οδηγίες για την παρασκευή του του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού – Εμβάπτιση και ψήσιμο στο τυρόγαλα
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Ακόμα και όταν εφαρμόζουμε αυτήν την μικρή πίεση η ποσότητα θα πρέπει να υπερκαλύπτει τα χείλη των δοχείων. Αργότερα θα δούμε το γιατί.

Το τυρόγαλα διηθείται και υποβάλλεται σε θερμική επεξεργασία ώστε να αποκτήσει θερμοκρασία περίπου 70°C.

Ακολούθως, τα καλούπια με το τυρόπηγμα εμβαπτίζονται στο ζεστό τυρόγαλα και ψήνονται σε θερμοκρασία περίπου, 65 με 70°C για χρονικό διάστημα 45 λεπτά με 1 ώρα.

Εμείς τοποθετούμε τα πλαστικά καλούπια (τα καλούπια αυτά περιέχουν το τυρόπηγμα) μέσα στον καυτό ορό.
Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Έξοδος από το τυρόγαλα και αλάτισμα

Το τυρόπηγμα έχει τώρα ψηθεί.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Τυρί Φορμαέλλα από απαστερίωτο γάλα? Η θερμική επεξεργασία του σταδίου του ψησίματος είναι εντονότερη από αυτήν της παστερίωσης. Το χρονικό διάστημα του ψησίματος (τουλάχιστον 45 λεπτά) είναι αρκετό ώστε το εσωτερικό του τυριού να αποκτήσει την θερμοκρασία του ορού.  

Τα καλούπια εξέρχονται από τον ζεστό ορό.

Τα τεμαχίδια του τυροπήγματος έχουν συνενωθεί μεταξύ τους σε ένα ενιαίο σώμα το οποίο έχει αποκτήσει το σχήμα του καλουπιού.

Όταν τοποθετήσαμε τα καλούπια με το τυρόπηγμα στον ζεστό ορό, αυτά καταβυθίστηκαν. Κατά την διάρκεια του ψησίματος τα καλούπια εξέρχονται στην επιφάνεια.

Το τυρόπηγμα εξέρχεται και επανατοποθετείται αντίστροφα μέσα στα καλούπια.

Αφήνουμε να κρυώσει λίγο και το τρυπάμε με μία λεπτή βέργα.

Το τυρί επανατοποθετείται αντίστροφα μέσα στα καλούπια.

Στην συνέχεια αλατίζουμε το τυρί και το ξαναβάζουμε στο καλούπι.

Δείτε: 3 +1 τρόποι για να αλατίσετε το τυρί σας

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού
Με μια ξύλινη σακοράφα τρυπάμε το τυρόπηγμα. Με τον τρόπο αυτό βοηθάμε την εξαγωγή των υγρών από την τυρομάζα.

Τα καλούπια με το τυρί αφήνονται για στέγνωμα.

Οδηγίες για την παρασκευή του του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού – Τοποθέτηση σε θάλαμο ωρίμανσης
Απλώνουμε αλάτι σε μία επίπεδη επιφάνεια. Το είδος του αλατιού έχει μεγάλη σημασία. Εμείς θα προτιμήσουμε χονδρόκκοκο αλάτι.

Στη συνέχεια, τα τυριά τοποθετούνται σε ράφια ωρίμανσης και σε θερμοκρασία περίπου 18°C.

Την επόμενη μέρα το τυρόπηγμα έχει αποκτήσει σταθερό σχήμα και βγαίνει από το καλούπι.

Κυλάμε (ρολάρισμα) το τυρί στο αλάτι. Δεν παραλείπουμε να φέρουμε σε επαφή με το αλάτι και τις δύο επίπεδες επιφάνειες του τυριού. Τί θα πρέπει να προσέχω? Η θερμοκρασία και η υγρασία του τυριού θα επηρεάσει το πόσο αλάτι θα συγκρατηθεί στην επιφάνειά του. 

Μετά από 2 με 3 ημέρες το τυρί στεγνώνει περαιτέρω και παίρνει το χαρακτηριστικό χρώμα του.

Φτιάχνω τυρί Φορμαέλα Παρνασσού – Ωρίμανση και κατανάλωση
Μετά από λίγες ημέρες το τυρί έχει αποκτήσει επιδερμίδα καθώς και χαρακτηριστικό χρώμα.

Η ωρίμανση του τυριού Φορμαέλα Παρνασσού θα διαρκέσει 2 με 3 μήνες.

Ωστόσο αυτό το τυρί μπορεί να καταναλωθεί και ως φρέσκο χωρίς ωρίμανση.

Το τυρί Φορμαέλα καταναλώνεται συνήθως ως σαγανάκι, ψητό ή τηγανητό.

Σημείωση

Πληθώρα παραγόντων όπως το χρονικό διάστημα της πήξης, οι συνθήκες της αναθέρμανσης, η θερμοκρασία και το χρονικό διάστημα του ψησίματος, κ.α. δύνανται να επηρεάσουν σημαντικά τον χαρακτήρα του τελικού προϊόντος.

Επίσης, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι όταν η θερμοκρασία του ψησίματος δεν υπερβαίνει τους 65°C, και το χρονικό διάστημα δεν είναι μεγαλύτερο από 40 λεπτά, τότε είναι δυνατόν να επιβιώσουν ορισμένα θερμοάντοχα οξυγαλακτικά βακτήρια της καλλιέργειας εκκίνησης.

Αυτό συμβαίνει διότι το τυρί δρά ως μονωτικό και θα προστατέψει μερικώς αυτά τα βακτήρια πού βρίσκονται στο εσωτερικό του.

Η δραστηριότητα αυτών των μικροοργανισμών μπορεί να μεταβάλλει τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά ειδικά ενός ωριμασμένου προϊόντος.

4 COMMENTS

  1. Όταν λέτε στους 40 βαθμούς αναθέρμανση το αφήνουμε τελείως το τυροπηγμα στην θερμοκρασία αυτή και μετά το μαζεύουμε ή ταυτόχρονα ανακατεύουμε;

      • Φίλε μου πραγματικά υπέρ ευγνώμων για τις γνώσεις που μας δίνεις καθώς ρωτάω τυροκομους δεν λένε τίποτα.Επίσης τι διαφορετικό προσδίδει στη φορμαελα το ότι πήζει στις 2 ώρες αντί της συμβατικής πήξης που είναι γύρω στα 45 λεπτά ; Γίνετε πιο μαλακό ;

        • όσο μεγαλυτερο το χρονικό διάστημα της πήξης τόσο περισσότερο ΄΄σταθεροποιείται΄΄ το πρωτεϊνικό δίκτυο. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα υποστεί έντονη αναδιάταξη αργότερα. Δηλαδή, το πήγμα ΔΕΝ θα έχει την τάση να συναιρείται και να αποβάλλει ορό. Επίσης, στο παρελθόν υπήρχαν διαστήματα πήξης πολλών ωρών (όλη την νύχτα) διότι οι παρασκευαστές δεν είχαν την δυνατότητα να θερμάνουν το γάλα και έτσι η πήξη γίνονταν σε θερμοκρασία χαμηλλή 9κάτω από τους 20 βαθμούς). Τέλος, ένα εκτεταμένο χρονικό διάστημα εξυπηρετούσε/εξυπηρετεί την ανάπτυξη οξύτηταςόταν χρησιμοποιούμε νωπό γάλα χωρίς καλλιέργεια.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here